Dekre kebe gada sugandnde ke gorda hillandin ke banta : gaara dinka tana haayi keni xadi !

0
138

araaba deesaanburu 4, 2013

Gaara duuron gaben wa hinna i kaane maxa… ministrinu ku kahon taaxu lagare ke i da ma mugu dekre yogo kanma na yaamariyen kini ti sugandinde ke gorda hillan nan giri i battendi a ga katta dipitenu ku domeerini ku sugandinden wa.

Sanga rege kebe su ga dabari sugande ke di toore ke ga a kaanankaaxun wa, kahini CENI ke ya, ken do ñaxatiye kebe gada ken batu, partinu ku beenu ga ro ‘sugande’ ke di, butte be gada i wutu, suganadaano ku su kahumanton kaara wo kaara, ga da ho be butu, ku hiinu su kahumanton yan sigi bantaye ke ga dabari.

O nan maxa mungu, nan ti kenni heere ya i ga kaatana moxo dabarini na i moxogemundi ma buttaanoku baane su wa ho kitana a ga i butten taaxundi, baawo hiinu ku xaxaso i dunbu moxo buru ta hana ke ya. O na me wari jiwure, men jan duuru, ma baane su wa ho kitana an ga a roono an kanben wure katta hanxati…

Tirindinde be ga kanta bantande ke dagayen wa a haayi: kan raxe xaani kilen gada a kini a yi ti a na sugandu hilli naxan wuccen haraaxu ken do a na i kiite ke sanxa kan kille kanma sariyan kaaran wa? O na a haayi, ministirinu ku ktaaxen gada bantaye ke bangandi moxo be ken wa maxa hanka ba sariyan kaaran do kiiten kaaran wa?

Ke jaabun newe a xulle: Ayi Kundu he.

Lenki xadi, i danpu i xottun di, danpuyi bure ho wo ho ra nta ke ‘bantande’ sahandini, nan ti CENIn yan da a ‘yaamari’ maaxa nan ti konsei konstitisonel yinme yan ‘duŋe’ ti ken wa, ken su nta ho nahana, o demunton wa a ken fesexeyen wa keeta…

Baawo, o gana xa sinmandi nan ti sugandinden gango ken wa jamaanen xirisen ya na gangon dabarini na a saxu manda kebe ga a di saasa ga moxo be, xa kuna sugandinde ke kanpani ke gan xawa wucce be dabarini, ken do wucce be ga baane su maxa an ga an moxo konno sugandinde ke daga moxon kanma, a do kebe ga da o woje saasa a ya ga n i gordo hilli naxan wucce a ga katta ñaana jamaanen xirisen sugandinden ya, ma dipitenu ya ga ni, ma meerinun ya ga ni, ku su sariyan ya na i wuccen kuttu
Baawo, o ga ke digaame be kanma, yaamariye nta gilli ti jamaanen xirise, a baane heti a do konsei de ministirin heti maaxa toore yaamariye a gilli ti (sariyan ya) maaxa jamaanen renmu.

Ho be ga xo dipitenu ku sugande, artikali 24 do 25 ( fo kurunbo) ga giri sariya 2012-029 koota be ga ni avrili 12, 2012 (parlama kebe gada a wutu a wuccen ñemantenn ya ni, xa na ken tu…) nan giri masalan toxo da ako ma a ga xurana nan ti ‘gelli gorda hanan wa, sere su gama gaboyen kita sugandaano ku di, ken kuna ma gorda hillandi ga dabari koyu hilli noxondi’

Ken kuna sariyan de sugande ke hillanden wuccen ko nan xurta: koyu hilli ya ni, sikko heti maaxa naxato.

Xa ken do i moxo su a kattana haraaxini kan moxo? A me xonte tana yan kattana a haraaxunu ken wure ya ni sariya tana! Xaranlenmo beenu ga kiiten xaranŋa i joppene ti ken ya hana, ken ya ni i maxa baayi do siinu, hiinun ga me kaane moxo be. Hi wuredanke (dekre) a ra nta yi hi kamudunke haraaxunu (sariya), ken ga heti a wa i du nuxunnun karana. Axa, ken xa nta kitene saasa bawo wuccen kebe ga hari ke assanbele maxa a ñemanten ya ni, a ra ntaxa taaxe su dabarini… ken kuna, o hagaro kiiti galli kurunba tana ya noxon di.

Ken su di, saado toore ke ga hiinun xootini a ga killi ñengenton batta naha su ga nta i di ken ga ni nan ti i wa CENI ke tirindin maaxa i wa konsei kostitisoneli tirnidini, i kun beenu yaaxaranxaraaxu nta i maxa, kiiten kaarqan heti siroyen kaaran heti, toore ke ñi xawa na heerenu wutu polikin kaara, na surmaadu kita a do soro beenu gan rawayi gollini, a yan hasu ta su a ga xenne ti i du ya, a gana lahi kiiten duuron do politikin duuron yaxatini me di!

Watti bure ke yan finna do o batte, a ga xo langanden ya ga ni, a ga o batta gelli ministirinu ku kaananken gada dekre be wutu na suganden gangu katta jamaanen yinmankaaxu 2009, nan saxu ken kanma parlama ke wuccen nan yaxati me di, ma lenki ke sugande gaarante… O gana xenpe hari ‘masalaano ku’ saruyan ya, ke sugande gorda hillan nan xawa dabarini desaanburu 7, baawo gorda hana ke dabari novaanburu 23.

Yere xadi, deessanburu 7, deesaanburu 7n ya ni, deesaanburu 21n heti; hari a ga ma liŋo toore ke da a do i CENIn su do i konsei konstitisioneli…

Deesaanburu 5, 2013

Lo Gurmo Abdul